حسين هادي‌پور بروجني

رنگ‌ها به راحتي روي سيستم عصبي قدرت بينايي، سيستم گوارشي و كليه سيستم فيزيكي، حق حالات
روحي و رواني افراد و اخلاق فردي آنها مستقيماً دخالت دارند.
نشاط اجتماعي و افسردگي به‌طور مستقيم به عنصري مانند رنگ مربوط است.
رنگ‌ها عاملي است نيرومند، كه مي‌تواند احساسات و درونيات را تحريك كرده، يا تسكين بخشد، به هيجان آورد و آرامش بخشد. احساسي از گرمي، سردي، شادي و غم سرعت و سكون را ايجاد كند. يا گرايش مادي و يا معنوي پديد آورد.
درست مثل موسيقي، كه مي‌تواند در لحظاتي خوشايند و در لحظاتي ناخوشايند باشد. آرامش يا هيجان ايجاد كند، مفيد يا مضر واقع شود. همگي معتقديم كه خداوند جل و جلاله براي خلق هر چيزي، حكمتي داشته كه آن را پديد آورده است. ولي متأسفانه در مورد رنگ‌ها و فلسفه وجودي آنها كمتر تحقيق به عمل آمده، راز وجود آنها به‌ندرت مورد تحقيق و بررسي قرار گرفته است. روان‌شناسي رنگ، تا كنون از جانب رنگ‌شناسان و دانشمندان بسياري از جمله ماكس لوشر ماكس فايفر اي. آر. يانش و در كشورمان توسط مهندس ناصر فرزان مورد بررسي دقيق قرار گرفته است. اگر هفت رنگ تجزيه شده نور سفيد را كه اولين بار توسط نيوتن كشف شد، مورد تحقيق قرار دهيم پي خواهيم برد كه از تركيب اين رنگ‌ها، به اضافه سياه و سفيد (خنثي) مي‌توان بيش از 17 ميليون رنگ شناخته شده پديد آورد كه هر يك از آنها مي‌توانند انرژي و قدرتي را در خود داشته باشند و رازي را در خود جاي داده باشند كه علم امروز در پي شناخت آنهاست.

رنگ‌ها به‌راحتي روي سيستم عصبي قدرت بينايي، سيستم گوارشي و كليه سيستم فيزيكي، حق حالات روحي و رواني افراد و اخلاق فردي آنها مستقيماً دخالت دارند. نشاط اجتماعي و افسردگي به طور مستقيم به عنصري مانند رنگ مربوط است. كودكان از بدو تولد، مورد تأثيرات منفي يا مثبت رنگ‌ها به‌طور مستقيم قرار مي‌گيرند «رنگ، عنصري مؤثر است و از سه ديدگاه مورد بررسي قرار مي‌گيرد».
1ـ امپرسيون يا خاصيت بصري رنگ‌ها. 2ـ كنستراكسيون يا خاصيت مادي رنگ‌ها. 3ـ خاصيت اكسپرسيون رنگ‌ها. مورد سوم كه در مسائل عادي اجتماع و مردم بيشتر نقش دارد، متأسفانه به طور قابل توجهي فراموش شده، همچنان رها مانده است. خانواده‌ها، جوانان و بزرگسالان اطلاعات دقيقي پيرامون آن ندارند، پس چه نيكوست كه مسائلي درباره شناخت رنگ، از نظر عمومي و اختصاصي بيشتر بحث شود تا خوانندگان عزيز كم‌كم با اين مهم ارتباط بيشتري پيدا كنند. براي شروع مباحث رنگ‌ها، بهتر است، آنها به گروه‌هاي خاص و تفكيك شده،‌ تقسيم شوند، كه در هر نشريه و شماره خاص به يك موضوع پرداخته شود. موضوع اين شماره، رنگ و لباس و پوشش اجتماعي به‌خصوص براي جوانان است.
آينه، يك تابلوي انعكاس‌دهنده ظاهر و پوشش بيروني ماست. چهره، اندام و پوشش بيروني، اولين عامل ارتباط اجتماعي بين خود و جامعه است. لباس‌ها و پوشش‌‌ها، به راحتي مي‌توانند بر شخصيت ظاهري و نماي بيروني فرد، تأثير منفي يا مثبت داشته باشند، چهره و اندام را جذاب يا منفي نمايند. چاق و لاغر نشان داده، جوان يا مسن‌تر نشان دهند. به متانت و وقار فرد افزوده يا نوعي ناپختگي ايجاد كنند. رنگ‌ها به دو گروه سرد و گرم تقسيم شده‌اند كه اكثر رنگ‌هاي سرد، متمايل به مردان و رنگ‌هاي گرم، متمايل به زنان و دختران‌اند. ولي اين موضوع به طور كامل صحيح نيست و مي‌تواند به صورت عكس هم استفاده شود. رنگ‌هاي زرد، نارنجي ‌روشن، ارغواني، صورتي، سبز روشن، آبي‌ آسماني، گل‌بهي و نظاير آنها در كودكان تأثيرات مثبت را ايجاد مي‌كند به طوري‌كه در بزرگسالي، اين رنگ‌ها تأثيرات خاص خود را براي شخص تداعي خواهند كرد. اين موضوع، به‌طور مستقيم روي بزرگسالان نيز مؤثر است. دختران داراي سنين 14 تا 25 سال اكثراً به رنگ‌هاي قرمز، نارنجي، زرد، آبي متوسط، سبز روشن، سفيد و سياه گرايش خاص دارند. كه اين رنگ‌ها، تأثيرات مثبتي را بر نشاط آنها خواهد داشت. رنگ‌هاي فوق در آقايان كمتر به چشم مي‌خورد. ولي اگر استفاده شود، تأثيرات هيجاني و پرنشاط را براي آقايان به ارمغان خواهد آورد.
گاهي اوقات، محدوديت‌هاي وضع شده توسط خود انسان، كاربرد برخي عناصر مثبت و اثرگذار را در بين اجتماع به حداقل مي‌رساند كه استفاده صحيح از رنگ در لباس، نوعي از آن است. براي روشن‌تر شدن مطلب، به چند مثال توجه كنيد.

1. استفاده از رنگ سبز و آبي، براي تقويت قدرت بينايي و تقويت سيستم تنفسي فرد، بسيار مؤثر است.
2. استفاده از رنگ بنفش، براي آرامش اعصاب و كنترل روحيات فرد تأثير فراوان دارد.
3. استفاده از رنگ قرمز و نارنجي، براي ايجاد نشاط و بالا بردن فشار خون و ايجاد هيجانات جنسي بسيار مؤثر بوده، تحرك و قدرت را در فرد افزايش دهد.
4. استفاده از رنگ آبي آسماني و سرمه‌اي در انسان وقار، قدرت و اعتماد به نفس را افزايش مي‌دهد.
5. استفاده‌ زياد از رنگ زرد، مي‌تواند در انسان اصلاح‌طلبي، گرمي، لذت، نشاط و ميل به مطالعه روشن‌فكري و تخيل را افزايش دهد.
6. استفاده از رنگ نارنجي، براي ايجاد ارتباط اجتماعي و جلب توجه مناسب است. رنگ شاد و هيجان‌آور بوده، شيريني و لبخند را تداعي مي‌كند.

از رنگ‌ها نمي‌توان انتظار معجزه داشت، چون به صورت كوتاه‌مدت تأثيرات آنها مشخص نمي‌شود، بلكه كاربرد رنگ در محيط، مي‌تواند در درازمدت تأثيرات خود را نشان دهد.
رنگ‌ها نيز مي‌توانند غير از تأثيرات روان‌شناختي، تأثيرات بصري قدرت‌مندي ايجاد كنند، ظاهر و پوسته اشيا و محيط را تغيير دهند. رنگ‌ها در تبليغات فروشگاه‌هاي لباس از جمله استفاده صحيح اين موضوع مي‌توانند باشند لباس‌هايي با رنگ‌هاي تيره و سنگين مي‌توانند در كوچك‌تر ظاهر شدن اندام افراد تأثير داشته باشند. و برعكس رنگ‌هاي روشن مانند زرد، سفيد نيلي و ديگر رنگ‌هايي از اين قبيل، در درشت‌تر و چاق‌تر نشان دادن اندام تأثير دارند. تنوع روزمره و حداقل هفته‌اي يك‌بار در تغيير عمومي رنگ‌ها، مي‌تواند در خلق و خوي افراد بشر تأثيرگذار باشد. تغييرات رنگ‌ها در روزهاي مختلف، از جمله در كاربرد پوشش بيروني و لباس‌ها از يكنواخت شدن رفتارها و گفتارها مي‌تواند تا حد قابل توجهي جلوگيري نمايد. نشاط ايجاد كرده، در جلب توجه ديگران بسيار مناسب است. اميدوارم اين بحث بسيار كوتاه و ساده بتواند در پوشش فيزيكي افراد بشر از جمله جوانان تأثيرگذار بوده، باعث شود آينده به صورت مستمر به بحث بسيار جدي‌تر و كاربردي‌تر در مورد شاخه‌هاي مختلف از نظر روان‌شناختي و هنري پرداخته شود.